Ảnh Nguyễn Thế Mẫn
Biển sâu có bạn tôi nằm…
Đất liền những bạn đã xanh nấm mồ…
Én nâu rợp bóng sân trường cũ,
Giọt nắng cuộn mình trong gió xuân.
(Nguyễn Thế Mẫn)
Sự kiện “đất bằng dậy sóng” tháng Tư năm 1975, với nhiều đổi thay. Ngôi Trường Trung Học Nông Lâm Súc Bình Dương cũng không thoát khỏi cơn dâu bể ngày ấy, bỗng chốc chỉ còn trong ký ức của chúng ta. Thầy, trò, bạn hữu cùng chung số phận trong buổi tan đàn xẻ nghé, mỗi người một ngả, kẻ ra đi, người ở lại, kẻ tù đày.
Thời gian, hơn nửa thế kỷ đã qua, mỗi chúng ta trôi theo phận kiếp của riêng mình. Dòng sống “thương hải tang điền” đã xô giạt ta khắp muôn phương: kẻ chân trời, người góc biển. Thế nhưng, tình tự và keo sơn ngày cũ được gieo ươm từ những năm tháng xa xăm ấy vẫn luôn là niềm thôi thúc, là lời réo gọi để chúng ta không ngừng tìm kiếm và tìm đến với nhau.
Riêng tôi, trước khi Hội Cựu Học Viên NLS Bình Dương thành hình, nơi quê người, thỉnh thoảng đó đây, may mắn được dịp gặp lại một số đồng nghiệp vài em học trò cũ. Mỗi lần hạnh ngộ, tôi xúc động khôn tả như nhặt lại một mảnh đời ở khung trời cũ, soi rọi một mảng ký ức còn đó nhưng đã chìm sâu. Và những cuộc trùng phùng ấy đã để lại trong tôi những kỷ niệm thật đẹp, khó quên.
Em Nguyễn Thế Mẫn là một trong những người học trò mà tôi rất vui mừng khi liên lạc được sau gần nửa thế kỷ bặt tin vô tín. Khi biết em đã sang Mỹ định cư, chúng tôi bắt liên lạc, thường xuyên gọi thăm nhau. Dù chưa có dịp gặp mặt vì em luôn bận rộn với công việc, nhưng bù lại chúng tôi hay chuyện trò qua điện thoại hay những dòng tin nhắn.
Câu chuyện của chúng tôi thường là những lời thăm hỏi về sức khỏe, về cuộc sống, nhưng rồi cũng xoay quanh về mái trường xưa, về những người bạn thời học trò của em, về những năm tháng thăng trầm, cơ cầu sau biến cố 75. Và trong những lúc tâm tình, lắm lần tôi nghe trong giọng em những khoảng lặng, có lúc là tiếng thở dài, có lúc là tiếng nấc nghẹn ngào khi em nhắc đến những mộng ước của thời thanh xuân vừa chớm nở đã sớm tan theo biến động của thời cuộc.
Những lúc đó, lòng tôi không khỏi quặn thắt, bùi ngùi bởi nỗi niềm của riêng em, cũng là của chính tôi và là nỗi niềm của cả một thế hệ đã bị cuốn trôi theo cơn bể dâu năm ấy.
Thỉnh thoảng, tôi theo dõi những dòng thơ em viết trên Facebook, hay những bài thơ em gửi riêng cho tôi. Ẩn hiện trong những câu chữ ấy là nỗi buồn, nỗi chua chát và cả vị đắng cay của một người đã đi qua gần trọn kiếp người, mà lòng vẫn sắc son, trĩu nặng ký ức về mái trường xưa dù nay đã mất tên.
Những vần thơ em viết khởi đi từ cảm xúc và nỗi nhớ của riêng em, nhưng dường như đó cũng là tiếng lòng của tất cả những cánh chim nâu đã từng một thời chung tổ.
Xin được chia sẻ đôi dòng tâm tình của em Mẫn gửi cho tôi, cùng hai bài thơ của em: Én Nâu – Mùa Xuân và Giọt Nắng & Con Đường Hoa Ngày Đó.
Xin mời tất cả chúng ta cùng lắng lòng nghe lời thì thầm của cánh Én Nâu nhớ bầy đàn. (Vương Thế Đức)
Dạ Thầy!
Em là Nguyễn Thế Mẫn, học viên Khóa 5 – NLS Bình Dương.
Sau biến cố tháng Tư năm 1975, trường mất tên… Thầy Cô và bạn bè mỗi người một phương, ly tán theo hoàn cảnh xã hội. Vì vậy, mỗi lần trở về dự họp mặt, nhìn quanh thấy thiếu vắng, mất mát quá nhiều. Thầy Cô, bạn bè – người còn, kẻ mất – mỗi người một nẻo.
Nói nôm na mà thật đúng là cảnh “ly tán như chim vỡ tổ.” Nỗi ngậm ngùi ấy chắc không chỉ riêng ai.
Em tham dự ngày họp mặt của Trường lần đầu vào ngày 01 tháng 01 năm 2018, sau hơn bốn mươi năm rời xa mái trường cũ.
Ngày họp mặt, người trở về tề tựu đông vui như đàn én gặp mùa xuân. Nhưng niềm vui ấy không thể nào trọn vẹn… Có những người bạn không bao giờ còn có thể gặp lại nữa, vì nhiều nguyên nhân – có người chết được chôn, có người chết không chôn…
Chính nỗi niềm ấy gợi nên cảm xúc để em viết thành lời của hai bài thơ: “Én Nâu, Mùa Xuân và Giọt Nắng”, “Con Đường Hoa Ngày Đó.”
Nỗi niềm trong thơ có lẽ không là của riêng ai. Chỉ có thời điểm là nét riêng – và nỗi đau khi mái trường xưa không còn nữa. Còn điểm chung của tất cả chúng ta là cảnh lạc đàn từ năm 1975…
Nguyễn Thế Mẫn
Én Nâu – Mùa Xuân và Giọt Nắng
Én nâu rợp bóng sân trường cũ,
Giọt nắng cuộn mình trong gió xuân.
Én chở về đây mùa xuân trước,
Để cho giọt nắng mãi bâng khuâng!
Có phải thời gian quay trở lại…
Sân trường ươm mát những hàng xanh.
“Áo nâu” như én đang ngày hội,
Tình bạn, Thầy Cô vui chốn này…
Muốn níu thời gian dài ra mãi,
Để tay được nắm những bàn tay!
Ngày sau biết có “tan rồi hợp”?
Nuối tiếc trường xưa… trong mắt cay!
Nguyễn Thế Mẫn
________________________________________
Con Đường Hoa Ngày Đó
Thấy hoa nhớ một con đường,
Con đường đến lớp, vào trường ngày xưa…
Thấy hoa nhớ đến con đường,
Thấy ai… nhớ cả mái trường thân yêu!
Nhớ lúc tan học, nhớ xe lam chiều…
Nhớ quán chè trước cổng… và nhớ nhiều bạn tôi!…
Nẻo đời… trăm lối, ngàn nơi…
Ly tán… nhiều bạn phương trời xa xăm…
Biển sâu có bạn tôi nằm…
Đất liền những bạn đã xanh nấm mồ…
Ngậm ngùi, thương quá bạn ơi!…
Ve ngân não ruột, phượng buồn rưng rưng…
Bây giờ nhớ đến trường xưa,
Đường hoa thọ cúc… như vừa hôm qua…
Lang thang dưới nắng chiều tà,
Tình ôm một khối… như là lãng du…
(100 con đường đi học, có đến 99 con đường hoa…
Duy chỉ có một “con đường không hoa”…)
Nguyễn Thế Mẫn
